KAPUSTA.

 
KAPUSTA
- roślina z rodziny kapustowatych, do której należy szereg odmian kapusty. Roślina znana, dziko rosnąca już od 2500 lat p.n.e. w rejonach Morza Śródziemnego, skąd najprawdopodobniej się wywodzi. Obecnie roślina uprawna, uprawiana w wielu rejonach świata. Najpopularniejsza odmiana to kapusta głowiasta. Do tej odmiany zaliczamy: kapustę białą, nadającą się zarówno na surówki, do gotowania i kiszenia. Inne odmiany to : kapusta włoska, sprowadzona do naszego kraju dzięki królowej Bonie, o kędzierzawych, silnie pomarszczonych liściach. Przewyższająca swoim smakiem, aromatem i wartościami odżywczymi kapustę białą. Kapusta czerwona, która zawiera antocyjany najsilniejsze przeciwutleniacze, a której nie doceniamy i rzadko gości na naszych stołach. Ma zaszczytne miejsce w kuchni śląskiej, bo nie ma to jak wołowa rolada, kluski śląskie i modra kapusta. Kapusta pekińska, która przywędrowała na nasze stoły z Chin i zdobywa coraz większą popularność, królując w przeróżnych smacznych sałatkach. Do kapustowatych zaliczamy jeszcze: brukselkę, brokuły, kalarepę, jarmuż.

Kapustę znano, uprawiano i ceniono już w starożytności, jej niezwykłe lecznicze właściwości wykorzystywali już Rzymianie w I wieku n.e. uważali ją za panaceum na wszystkie choroby. Stosowali kapustę do leczenia chorób płuc, wrzodów, wątroby, stawów, leczenia ran i wszelkich chorób skórnych. Udomowić i wprowadzić kapustę do uprawy udało się jednak dopiero w IV wieku p.n.e. Grekom, którym udało się wyhodować kapustę głowiastą. Do Polski kapusta przywędrowała w XV wieku, co zawdzięczamy królowej Bonie. Od tego czasu kapusta gościła na stołach chłopskich, dworskich i królewskich, wszyscy cenili jej bezcenne właściwości.

Już od najdawniejszych czasów była ceniona za swe właściwości lecznicze, przez medycynę ludową, gdzie do dziś wiedzie prym wśród warzyw. Sok kapuściany to najlepsze lekarstwo na wrzody żołądka, a okłady z liści i soku na złagodzenie bóli reumatycznych, wrzodów i ran skórnych. Co potwierdzają współcześni naukowcy. W starożytności kapuście stawiano Świątynie, kapusta ma nawet swoje święto, w Niemczech, jak również w naszym kraju, w Charsznicy gdzie hucznie obchodzone jest jej święto.

Wszystkie odmiany kapust bogate są witaminy: A, B1, B2, B6, C, E, K, PP, U, składniki mineralne: fosfor, mangan, cynk, miedź, siarka, potas, kobalt, fluor, chlor, jod, wapń, żelazo, arsen, sód, błonnik pokarmowy, 16 wolnych aminokwasów, cukry, antyoksydanty, kwas foliowy, kwas nikotynowy, kwas szczawiowy, pantotenowy, karoteny, antocyjany. Kapusta jest niskokaloryczna 100 g zawiera 40 kcal.

Kapusta jest cudownym lekiem, który leczy prawie wszystko !!! Możemy ją stosować zewnętrznie, przykładając na obolałe miejsca kapuściane liście, jak i wewnętrznie, jedząc i pijąc przygotowane z niej soki, które mają właściwości przeciwbakteryjne i przeciwwirusowe. Lecznicza jest kapusta surowa, duszona, gotowana, smażona, jak również woda po gotowanej kapuście. Bardzo długi jest indeks chorób, które możemy wyleczyć dzięki kapuście. Kapusta wzmacnia odporność organizmu, pobudza apetyt, przeciwdziała anemii, zwalcza wszelkiego rodzaju bóle: uporczywe bóle głowy, bóle mięśni, bóle reumatyczne, bóle lędźwi, nerwobóle, bóle gardła przy przeziębieniu, bóle żołądka i jelit, migreny, bolesne bóle menstruacyjne, bóle twarzy, bóle zębów, paradentozę, szkorbut, zwalcza bóle i choroby przyzębia. Pomaga w zapaleniu zatok czołowych, szczękowych, nosowych, zapaleniu powiek, spojówek, łagodzi podrażnione, łzawiące, zaczerwienione oczy. Kapusta leczy wszelkie owrzodzenia, skutecznie leczy wrzody żołądka, jelit, owrzodzeniach przewodu pokarmowego, niedokwaśności, nadkwasoty, owrzodzenia kończyn, owrzodzenia żylaków, żylaki odbytu, żylaki nóg. Leczy i zwalcza kaszel szczególnie suchy, kaszel sezonowy, alergiczny, gruźlicę, koklusz, astmę chroniczną i dziecięcą, grypę, anginę, przeziębienia, chrypkę, zapalenie płuc i oskrzeli, zapalenie opłucnej, chroniczny nieżyt oskrzeli, katar sienny, katar i nieżyt nosa.

Pomocna jest w leczeniu gruźlicy stawów, gruźlicy kości, ischiasie, gośćcu - reumatyzmie stawowym i mięśniowym, lumbago, rwie kulszowej, w niedomaganiach wątroby i pęcherzyka żółciowego, zapaleniu woreczka żółciowego, w nieżycie i zapaleniach jelit i żołądka, chronicznym nieżycie żołądka, zapaleniu okrężnicy, hemoroidach, w dolegliwościach i infekcjach jelit, dolegliwości nerek, kamicy nerek, kamicy dróg moczowych, skąpomoczu, kolkach nerkowych, kolkach żółciowych, marskości i twardości wątroby, śledziony, zapaleniu prostaty, skazie moczowej, dnie, wspomaga i reguluje trawienie, co sprzyja prawidłowej przemianie materii, wspomaga odchudzanie, odtruwa organizm z toksyn i trucizn, wspomaga pracę serca, wspomaga i reguluje krwiobieg, obkurcza naczynia krwionośne, zapobiega zapaleniu tętnic, nadciśnieniu tętniczemu.

Wspomaga układ nerwowy, koi nerwy, zwalcza przemęczenie, bezsenność, zapobiega depresjom, wspomaga leczenie cukrzycy, obniża poziom cukru, obniża cholesterol, zapalenie krtani, zapalenie węzłów i naczyń chłonnych, zapalenie włośniczek, zapalenie macicy, zapalenie i obrzmiałość piersi po porodzie, zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie stawów, półpasiec, zapobiega utracie soli mineralnych, odwapnieniu organizmu, krzywicy, osteoporozie, zlikwiduje wodę w kolanie, likwiduje zaparcia i zatwardzenia, zwalcza biegunki, zwalcza i usuwa pasożyty jelit. Pomaga w leczeniu bezgłosu, leczy głuchotę, przytępienie słuchu i zapalenia ucha środkowego, leczy alkoholizm i zamroczenia alkoholowe, kaca, działając odtruwająco i odwykowo.

Leczy wszelkiego rodzaju choroby skórne: wysypki, wybroczyny podskórne, wysięki stłuczeniowe, sińce, trudno gojące, pękające rany, łojotok, czyraki, liszaje, pryszcze, pokrzywki, ropnie, postrzały, zastrzały, wszelkie choroby skóry, dermatozy, martwice, egzemy, gangreny, obrzęki, guzy, uszkodzenia skóry i naskórka, zranienia, trądzik, opryszczkę, ukąszenia owadów, odmrożenia, oparzenia, porażenia słoneczne, udary, regeneruje, oczyszcza, pielęgnuje, rozjaśnia, odmładza, wzmacnia cerę i skórę, wzmacnia słabe włosy i paznokcie.
Wszystkie kapustne zawierają duże ilości sulforanu, co zostało potwierdzone naukowo, który usuwa związki rakotwórcze z organizmu człowieka. Kapusta chroni nasz organizm i profilaktycznie zwalcza raka piersi i sutka, płuc, raka jajników, jąder i prostaty, raka pęcherza moczowego i jelita grubego.

Najzdrowsza jest kapusta surowa, spożywana w formie surówek, sok z kapusty i świeże kapuściane liście stosowane do owijań i okładów, jak również kapuściane kąpiele działające wzmacniająco, usuwające zmęczenie, bóle mięśni, stawów. Takie kąpiele powinny trwać co najmniej pół godziny, a wykorzystujemy do nich wywar z ugotowanych dwóch główek kapusty. Wywar wlewamy do wanny z ciepłą wodą i relaksujemy się kąpielą.

Sok uzyskujemy miksując liście kapusty w sokowirówce, zaczynając kurację od wypicia 1 szklanki soku dziennie i stopniowo zwiększając ilość wypijanego soku do 1 litra dziennie, po czym zmniejszany ilość soku do całkowitego zaprzestania sokowej kapuścianej kuracji. Sok ma działanie antyseptyczne, działa leczniczo, kojąco. Ma działanie podobne do działania antybiotyku. Sokiem również możemy pielęgnować skórę i cerę przecierając nim twarz, dekolt jak i całe ciało, taki zabieg poprawia krwiobieg, regeneruje, oczyszcza, absorbuje tłuszcz z tkanki podskórnej.

Okłady przygotowujemy ze świeżych umytych i osuszonych liści, lekko rozgniecionych lub rozwałkowanych do momentu ukazania się na nich soku. Przykładamy na chore miejsce najlepiej 2 lub 3 warstwy przygotowanych liści i owijamy bandażem, do każdego zabiegu stosujemy nowe świeże liście kapusty.

Kapusta chroni również kobiety karmiące przed zapaleniem piersi, pomocna jest w chwili, gdy piersi stają się twarde i ciężkie jak kamienie, a noworodek nie potrafi sobie poradzić ze ssaniem twardej piersi. Na ratunek stawia się wtedy kapusta, a raczej jej liście, najlepiej schłodzone w lodówce, które przyłożone do piersi w mig zniwelują zagrożenie i przywrócą piersi do zdrowia.

Kapusta jest idealnym warzywem stosowanym w dietach odchudzających, jest niskokaloryczna, posiada wiele witamin, minerałów, błonnik pokarmowy, nie zawiera tłuszczu i cholesterolu, działa antyseptycznie, anty wirusowo, zapewnia uczucie sytości i powoduje intensywny rozkład tkanki tłuszczowej.

Jak już wspomniałam najlepsza i najzdrowsza jest kapusta spożywana na surowo w postaci różnych smakowitych surówek, którą możemy łączyć z innymi warzywami i owocami. Kapustę możemy również gotować, dusić, smażyć, zasmażać, kisić, mrozić. Może być daniem głównym lub dodatkiem do innych potraw. Możemy przyrządzać z niej zupy, kremy, surówki, sałatki, zapiekanki, kiszonki. Doprawiać ziołami i przyprawami, rozmarynem, kminkiem, koprem włoskim, kolendrą, liściem laurowym, zielem angielskim, majerankiem, papryką. Kapusta jest niskokaloryczna i lekko strawna spożywana na surowo, jej ciężkostrawność i dużą kaloryczność powodują dodatki w postaci tłustych mięs, kiełbas, boczku i golonki, które są ulubionymi przez nas dodatkami do tradycyjnego bigosu. Ciężkostrawność możemy jednak złagodzić dodając do kapusty ułatwiający trawienie koper, majeranek czy kminek.

Kapustę gotujemy krótko, na początku bez przykrycia, aby pozbyć się ostrych eterycznych olejków charakteryzujących kapustę, możemy również temu zaradzić gotując kapustę z kromką chleba. Pozwalając im się ulotnić, nadajemy kapuście wyjątkowy, delikatny smak i aromat. Aby uniknąć wzdęć dodajemy do gotowania wiatropędny kminek, majeranek, koper.

Kapusta jest warzywem tanim, ogólnie dostępnym, króluje w sklepach i na straganach niemal przez cały rok. Powinniśmy ją spożywać pod różną postacią co najmniej kilka razy w tygodniu lub codziennie wypijać szklankę soku, aby tanim kosztem oczyścić nasz organizm i poprawić  jego metabolizm. Ta królowa warzyw może korzystnie wpłynąć na nasze zdrowie i urodę, które przecież jest dla nas najcenniejsze.

KALAREPA.

KALAREPA
- jest dwuletnią rośliną, odmianą kapusty warzywnej, należącą do rodziny kapustowatych. Pochodzi z północnej Europy i do dziś jest tam uprawiana i spożywana. Jest warzywem szeroko uprawianym w większości krajów świata, jednak u nas w Polsce raczej nie uprawia się jej na szeroką skalę. Najbardziej wartościowe, kryjące w sobie największe bogactwo zdrowotne, są jadalne młode liście kalarepy, które dwukrotnie przewyższają to co znajduje się w jadalnej przerośniętej, zgrubiałej, mięsistej, słodkiej, delikatnej, soczystej, łodydze nazywanej jabłkiem, o jasno zielonym lub fioletowym kolorze i białym miąższu. Choć zawiera mnóstwo cennych składników, raczej bardzo rzadko króluje na naszych stołach i nie doceniamy jej odżywczych i leczniczych właściwości.

Kalarepę znano i ceniono już w starożytnym Rzymie, skąd w XVIII wieku trafiła do krajów Europy, a do Polski dotarła dopiero w XIX wieku. Jej wartości zdrowotne i odżywcze ceni medycyna ludowa i naturalna, wykorzystując ją w leczeniu kaszlu, astmy, gruźlicy, wątroby, zaparć, usuwaniu toksyn z organizmu i wykorzystując jej żółciopędne właściwości.
W kalarepie tym cennym warzywie, o bardzo dużych odżywczych i smakowych wartościach znajdziemy witaminy: A,  B1, B2, B5, B6, C, E, K, PP, składniki mineralne: wapń, potas, sód, magnez, żelazo, miedź, chlor, jod, mangan, fosfor, kwasy: foliowy, pantotenowy, jabłkowy, nikotynowy, szczawiowy, karoteny, luteinę, błonnik, białko, węglowodany. Jest warzywem niskokalorycznym, zalecanym w dietach odchudzających, 100 g kalarepy to tylko 25 kcal i do tego jest warzywem nieuczulającym.

Kalarepa jest danym nam przez naturę lekarstwem, niezbędnym do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Wzmacnia odporność, neutralizuje wolne rodniki, zapobiega niedokrwistości, usprawnia krążenie krwi, wspomaga leczenie anemii, reguluje perystaltykę jelit, przyspiesza trawienie, przyspiesza wydzielanie żółci, skuteczna w leczeniu kamicy żółciowej, wspomaga pracę wątroby i nerek, obniża ciśnienie krwi, zapobiega miażdżycy, chorobie wieńcowej, obniża poziom cholesterolu, reguluje i utrzymuje w normie zawartość cukru w krwi, wspomaga leczenie cukrzycy, wzmacnia wzrok, korzystnie wpływa na leczenie zaćmy, reguluje metabolizm organizmu, usuwa toksyny z organizmu, łagodzi bolesne oddawanie moczu, zmniejsza obrzęk moszny, hamuje krwawienia okrężnicy, wspomaga układ nerwowy, likwiduje zaparcia, ma działanie przeciwkrwotoczne, leczy stany zapalne dziąseł, zmniejsza i łagodzi skutki zatruć alkoholowych i narkotykowych.

Kalarepa ma duże działanie antynowotworowe, w związku z wysoką zawartością przeciwutleniaczy i silnych substancji przeciwrakowych, korzystnie wpływa na leczenie raka sutka i zapobiega rakowi jelita grubego.

Najwartościowsza i najbardziej odżywcza jest kalarepa zjadana na surowo, jednak możemy ją również gotować, piec, dusić, zapiekać, grillować, mrozić, konserwować. Faszerować niemal wszystkim, mięsem, rybami, grzybami, groszkiem, szparagami, pomidorami, innymi warzywami. Kalarepa może być daniem głównym lub dodatkiem do zup, sosów, surówek, sałatek. Możemy łączyć ją z majonezem, śmietaną, serami, sosami, ziołami. Młodziutkie kalarepki możemy chrupać jak rzodkiewki i w najrozmaitsze sposoby degustować się i rozkoszować ich bogactwem smaku.

Kupując kalarepę powinniśmy zwrócić uwagę na świeżość liści, które powinny być jędrne i intensywnie zielone, bez brunatnych przebarwień, oraz na jędrność i twardość bulwy. W lodówce kalarepę możemy przechowywać do 5 dni, a mrożoną nawet pół roku.
Kalarepa zalecana jest bez mała wszystkim, począwszy od niemowlęcego okresu do późnej starości. 

Ale uwaga ! wystrzegać się jej powinny osoby cierpiące na kamicę nerkową, wrzody żołądka i dwunastnicy, ze względów na obecność szczawianów, które mogą wykazywać działanie podrażniające.

Kalarepa to poezja smaku i aromatu, mimo że jest u nas pospolitą rośliną uprawną, wiele osób o niej zapomina i nie gości na naszych stołach, a powinna zajmować zaszczytne miejsce w naszym menu.
Chcemy mieć krzepę, jedzmy więc kalarepę !!!

KALAFIOR.

KALAFIOR

- jest jednoroczną rośliną należąca do rodziny kapustowatych, odmianą kapusty warzywnej. Pochodzi z Cypru, gdzie nazywany był kapustą cypryjską. Kalafior jest wyłącznie rośliną uprawną, uprawianą na terenie całej Polski. Uprawianą dla smacznego, dietetycznego, osiągającego około 25 cm,  jadalnego, mięsistego kwiatu zwanego różą. Najbardziej wartościowe są białe róże kalafiora, ale w uprawie możemy spotkać również kremowe, pomarańczowe, zielone, fioletowe.

Kalafior był już znany w starożytności, cenili go starożytni Rzymianie i Grecy, skąd rozprzestrzenił się na inne kraje świata. W Polsce uprawiany już przed XVII wiekiem, najprawdopodobniej za sprawą królowej Bony, dzięki której został do nas sprowadzony. Uważany był za talizman, chroniący przed złem.

Kalafior jest niezwykle smacznym, dietetycznym warzywem, w którym znajdziemy witaminy: A, B1, B2, B3, B5, B6, B9, C, E, K, składniki mineralne: potas, magnez, sód, żelazo, mangan, wapń, fosfor, cynk, miedź,  fluor, jod, chlor. Zawiera również białko, węglowodany, błonnik, karoteny, kwas nikotynowy, kwas pantotenowy, kwas foliowy. Kalafior jest niskokaloryczny 100 g to tylko 25 kcal, a do tego wszystkiego jest warzywem nie wywołującym żadnych alergii.

Kalafior wzmacnia i podnosi odporność organizmu, zwalcza wolne rodniki, korzystnie wpływa na pracę wątroby i nerek, usprawnia pracę przewodu pokarmowego, leczy schorzenia śluzówki jelit i żołądka, wzmacnia serce i układ krążenia, chroni przed reumatyzmem, zwalcza zaparcia, zapobiega procesom starzenia się skóry i organizmu. Zawarty w kalafiorze sulforafan wykazuje działanie przeciwnowotworowe, jak również uniemożliwia rozwój już istniejących komórek nowotworowych, szczególnie pomocny w leczeniu raka prostaty, zapobiega przerzutom. Działa bakteriobójczo, zwalczając bakterie Helicobacter pylori, tym samym wspomagając leczenie wrzodów żołądka i dwunastnicy.

Najwięcej odżywczych składników zawiera kalafior surowy, jednak kalafiory możemy również blanszować, gotować na wodzie i parze, zapiekać, smażyć na głębokim oleju, marynować, konserwować. Możemy podawać kalafior jako danie główne, na surowo z dodatkiem majonezu, śmietaną lub jogurtem, gotowany i podany ze złoconą na masełku bułką tartą lub jako dodatek do mięs, drobiu, ryb. Kalafior może być głównym składnikiem zup lub dodatkiem do zup jarzynowych. Wykorzystać go również możemy do różnego rodzaju surówek i sałatek. Możemy podawać go z sosami czosnkowymi, musztardowymi, winegret, beszamelem, ziołami imbirem, kminkiem, koprem, zapiekać z serem, smażyć w cieście naleśnikowym, zapiekać z makaronem lub ryżem dusić w białym winie, podawać do różnego rodzaju dipów. 

Zawsze kupując kalafior powinniśmy zwracać uwagę na jego świeżość i kolor róży, który powinien być jednobarwny, bez plamek, przebarwień i uszkodzeń o sztywnych, zielonych liściach. Powinniśmy gotować kalafior krótko, około od 10 - 15 minut, wrzucając go na osolony wrzątek, bez przykrycia, aby ulotnił się nieprzyjemny wydalający podczas gotowania zapach siarki. Aby pozbyć się tego nieprzyjemnego zapachu możemy do gotującego się kalafiora dodać trochę mleka, gałkę muszkatołową lub parę kropel soku z cytryny, co zapobiegnie również odbarwianiu się róż.

Kalafior jak większość kapustnych należy do warzyw gazotwórczych, więc żeby złagodzić wzdęcia należy podawać go z ziołami takimi jak kminek, imbir, koper, majeranek, czosnek. kalafior możemy przechowywać w lodówce nie dużej jak tydzień, a zamrożony nawet przez kilka miesięcy.

Więc kiedy tylko kalafior pojawi się na straganach, korzystajmy z jego dobroczynnych wartości odżywczych i wprowadźmy go do naszego menu, aby rozkoszować się jego smakiem i aromatem. Smacznego! 

JARMUŻ.

JARMUŻ
- kapusta liściasta jest dwuletnią rośliną należącą do rodziny kapustowatych, jest najstarszym przodkiem wszystkich kapust, wyjątkowo odpornym na niskie temperatury, nawet sięgające do - 25 C, choroby i działanie szkodników. Pochodzi z rejonów Morza Śródziemnego. Posiada silnie rozwinięty korzeń, z którego wyrasta gruba łodyga sięgająca ponad 100 cm. Posiadająca jadalne, długie klinowe lub owalne, kędzierzawe, tworzące rozłożystą rozetę pomarszczone, fryzowane, strzępiaste liście. Od koloru jasno zielonego, zielonego, ciemno zielonego, niebiesko zielonego, fioletowo zielonego do fioletowo zielono brązowego. Liście są smaczne, pożywne i najlepiej smakują po przymrozkach, gdyż w wyniku mrozu tracą posiadającą goryczkę i wykształcają cukry, zapewniające jarmużowi charakterystyczny, niepowtarzalny smak. Naukowcom udało się wyhodować również odmiany bez goryczkowe. Największe uprawy jarmużu znajdują się w Ameryce Północnej, Azji, środkowej i północnej Europie. Uprawa jego jest dość prosta, warto więc zainteresować się tą ozdobną, leczniczą rośliną i spopularyzować ją sadząc na działkach i przydomowych ogródkach.

Jarmuż jest bezcennym leczniczym, smacznym warzywem, pełnym niezwykłych walorów smakowych, ale również dzięki ciekawie wyglądającym liściom o przeróżnym zabarwieniu na jaskrawe kolory, rośliną niezwykle dekoracyjną i ozdobną. Zdobi ogrody, jest również używany do dekoracji stołów, talerzy i ozdoby dań.

Już w średniowieczu jarmuż był cenionym, najpopularniejszym zielonym warzywem znanym w całej Europie. Grecy i Rzymianie uprawiali go jako roślinę jadalną i ozdobną już w IV wieku p.n.e. Francuzi uprawiali jarmuż już od XIII wieku. Natomiast w naszym kraju Polsce uprawiany jest od XV wieku. Za sprawą rosyjskich kupców w XIX wieku, dotarł i został rozpowszechniony w Kanadzie i USA.

Jarmuż rzadko spotykany u nas w Polsce jest najzdrowszym warzywem na kuli ziemskiej i nie bez celu nazywany jest królem zieleniny. Oprócz walorów smakowych posiada liczne właściwości lecznicze, rzadko przez nas doceniane, ze względu na brak wiedzy i rzadki dostęp w Polsce do tego najcenniejszego i leczniczego warzywa.

Jarmuż jest skarbnicą witamin: A, B1, B2, B6, C, E, K, PP, składników mineralnych: żelaza, wapnia, magnezu, potasu, sodu, fosforu, chloru, miedzi, manganu, zawiera kwas foliowy, flawonoidy, związki siarki, węglowodany, białko, karotenoidy, luteinę, zeaksantynę, błonnik, chlorofil, polifenole, polisacharydy, sulforafan, kwasy tłuszczowe omega 3. Jest warzywem lekkostrawnym i niskokalorycznym 100g to tylko 35 kcal, w 17% zaspokaja dzienne zapotrzebowanie na witaminę E, w 60% na kwas foliowy, w 115% witaminę A i aż w 200% na witaminę C.

Jarmuż ma właściwości przeciwzapalne, antybakteryjne, zwalcza bakterie Helikobacter pylorii, powodujące wrzody żołądka, które są odporne na większość antybiotyków. Jarmuż wzmacnia odporność organizmu, zwalcza wolne rodniki, stymuluje produkcje czerwonych krwinek, zapobiega chorobom serca, uszczelnia naczynia krwionośne, chroni przed miażdżycą, ma właściwości przeciwzakrzepowe, leczy wrzody żołądka, wzmacnia wątrobę i nerki, oczyszcza organizm z toksyn, reguluje przemianę materii, wspomaga odchudzanie, reguluje miesiączkę, wspomaga leczenie alergii i astmy, wzmacnia układ nerwowy, wzmacnia wzrok, zapobiega zwyrodnieniu plamki żółtej, zmniejszają ryzyko zaćmy, utrzymuje prawidłową pigmentację skóry, pomaga w leczeniu żylaków, zmniejsza podatność na siniaki i ich powstawanie, koi nerwy, zwalcza stres, chroni skórę przed promieniowaniem słonecznym UV, zapobiega chorobom skóry, szybko goi egzemy i rany.

Jarmuż te cenne zielone listki oczyszczają organizm i chronią przed chorobami nowotworowymi. Spożywając je mamy domową chemioterapie na własnym talerzu. Chroni i oczyszcza komórki naszego organizmu przed nowotworami płuc, żołądka, dwunastnicy, jelita grubego, okrężnicy, raka pęcherza moczowego, piersi, macicy i jajników.

Jest też wysoce ceniony w kosmetologi, utrzymując w pełnym zdrowiu nasz cerę i skórę. Ma zastosowanie w kremach nawilżających, rozjaśniających, szamponach, odżywkach. Zwalcza wolne rodniki, chroniąc przed wczesnym starzeniem się cery i naszej skóry. Chroni cerę przed tzw. pajączkami, wzmacnia włosy, zapobiega ich wypadaniu, wzmacnia paznokcie zapobiegając ich kruchości i łamliwości.

Jarmuż jest cenionym warzywem znanym i stosowanym w wielu kuchniach świata. Popularny jest w kuchni portugalskiej, gdzie jest podstawowym składnikiem wyśmienitej zupy caldo verde. W kuchni Holenderskiej, Brazylijskiej, w Niemczech, w południowo wschodniej Afryce, gdzie gotuje się go z mleczkiem kokosowym i ziemnymi orzeszkami. Natomiast w Japonii, ceniony jest sok ze świeżego jarmużu, zwany aojiru, który jest popularnym suplementem diety. Zawdzięczamy mu bogactwo antyoksydantów, witamin, składników mineralnych, chroniących organizm przed szeregiem cywilizacyjnych chorób np. cukrzyca, wrzody żołądka, alergie, łącznie ze skutecznym leczeniem nowotworów.

Jarmuż możemy zjadać na surowo, gotować, zapiekać, smażyć, blanszować, konserwować i mrozić. Możemy dodawać go do różnych jarzynowych zup, kremów, zapiekanek, farszów, gulaszów, przyrządzić jak szpinak, z serem, z jajkiem, boczkiem, na kanapce może nam zastępować sałatę. Możemy przyrządzać różnego rodzaju surówki, którym jarmuż nada niepowtarzalny smak. Można go łączyć z innymi warzywami i owocami, jabłkiem, ananasem, marchewką, papryką, pomidorami, botwiną , szczypiorkiem, selerem, szczawiem, czosnkiem, ogórkiem kiszonym. Jarmuż możemy podawać do ziemniaków, do drobiu, mięsa, z ryżem lub kaszą. Przyprawiać ziołami pieprzem, chili, imbirem, gałką muszkatołową, koprem, kminkiem, bazylią majerankiem, cząbrem. Zawsze powinniśmy skropić go oliwą z oliwek, w celu zachowania jak największej ilości cennych witamin. Jarmuż lubi tłuszcz, oprócz oliwy, możemy okraszać go roztopionym masełkiem, skwarkami słoninki, skwierczącym smażonym boczkiem, kiełbasą czy zasmażką. Możemy go łączyć ze śmietaną, jogurtem, majonezem, orzechami, migdałami, rodzynkami.

Kupując jarmuż powinniśmy zwrócić uwagę na jego świeżość, wybierając tylko zdrowe, jędrne, twarde, nie więdnące liście bez żółto brązowego nalotu. Po ich dokładnym opłukaniu, odrywamy od łodygi i usuwamy twarde żyłki. Gotować powinniśmy bez przykrycia, aby warzywo zachowało swój żywy kolor. W związku że jarmuż nie jest zbyt trwałym warzywem, nie nadaje się do dłuższego przechowywania. Można te warzywo przechowywać w lodówce, niemyte, zapakowane szczelnie maksymalnie około 5 dni.

Polecam zajadanie się jarmużem wszystkim bez wyjątku, dzieciom, młodym, osobą starszym, anemicznym, rekonwalescentom, mającym problemy z tarczycą, cukrzycą, cholesterolem i nadwagą. Zaletą tego nie docenianego smacznego warzywa jest to że daje nam siłę, energie, zdrowie i młodość.

• 
  

GROCH.

GROCH
- zwyczajny jednoroczna roślina strączkowa pnąca lub płożąca z rodziny bobowatych. Pochodzi z Azji, Afryki Północnej, wschodniej i południowej Europy. Rośnie dziko i jest uprawiany w wielu krajach świata. Owocem grochu są podłużne strąki, zawierające kilka okrągłych, kulkowatych nasion.    W celach spożywczych wykorzystywane są całe strąki, świeże zielone nasiona i nasiona suszone zawierające wyjątkowo wysoką wartość odżywczą.

Groch jest najstarszą rośliną uprawianą na kuli ziemskiej przez człowieka, niezwykle cenną i pożywną, znaną już w epoce kamienia i brązu. Najprawdopodobniej był już uprawiany około 8000 lat p.n.e. Pierwotnie groch był uprawiany jako pasza dla zwierząt, jednak zaczęto doceniać jego wartości odżywcze i uprawiać go na własne potrzeby. Egipcjanie uprawiali groch już od około V wieku p.n.e, jak i starożytni Grecy i Rzymianie, którzy cenili jego zdrowotne właściwości i wysokie wartości odżywcze, oraz upiększające. Przyrządzano z grochu, miodu, i jaj niezwykle skuteczny balsam odmładzający. Prawie około 2000 lat p.n.e groch dotarł do Indii i Chin, jak również został rozpowszechniony w Europie, gdzie jest wysoce ceniony i uprawiany do dziś.

Groch był i jest wysoce ceniony za posiadane właściwości lecznicze. Medycyna ludowa już od najdawniejszych czasów, wykorzystywała go do wzmocnienia organizmu, po przebytych ciężkich chorobach. Stosowała go jako środek zapobiegający ciąży, działający jak pigułka antykoncepcyjna. Stosowano groch w leczeniu chorób wątroby, nerek, w kamicy nerkowej, reumatyzmie itd.

W nasionach grochu znajdziemy wiele witamin: A, B1, B2, B3, B6, C, E, K, składników mineralnych: potas, sód, fluor, magnez, żelazo, kobalt, miedź, mangan, chlor, wapń, fosfor, oraz dużo łatwo przyswajalnego białka, tłuszcze, węglowodany, błonnik, kwas foliowy, kwas nikotynowy, kwas pantotenowy, biotynę. Są bardzo odżywcze i lekkostrawne.

Soczyste, słodkie, delikatne, zielone ziarna groszku, oraz suszone ziarna zwalczają wolne rodniki, wzmacniają układ immunologiczny, wzmacniają serce, chronią przed udarem, obniżają nadciśnienie tętnicze, chronią przed anemią, wspomagają trawienie, wzmacniają żołądek, śledzionę, trzustkę, nerki, wątrobę, zapobiegają kamicy nerkowej i wątrobowej, uszczelniają naczynia krwionośne, chronią przed miażdżycą, obniżają cholesterol, są pomocne w leczeniu artretyzmu, zapobiegają chorobom reumatycznym, działają odchudzająco, utrzymują równowagę kwasowo-zasadową organizmu, zapobiegają odkładaniu się kwasu moczowego w stawach, zapaleniu pęcherza moczowego, oczyszczają jelita, zapobiega zapaleniom wyrostka robaczkowego, regulują wypróżnienia, zapobiegają zaparciom, zwalczają depresję, bezsenność, bóle migrenowe, redukują zmęczenie i znużenie, wzmacniają wzrok, zapobiegają zwyrodnieniu plamki żółtej i katarakty. Są pomocne w różnego rodzaju obrzękach, w zwalczaniu pryszczy, trądzika i innych skórnych wykwitów, wzmacniają włosy i paznokcie.

Skutecznie zwalczają choroby nowotworowe, jak również redukują ryzyko ich powstawania, pomagają w leczeniu raka piersi, szyjki macicy, raka płuc, raka trzustki, prostaty i odbytu, pomagają w leczeniu chłoniaka i białaczki.

Zalecany jest w diecie cukrzycowej, pomaga w cukrzycy typu 2. Po spożyciu grochu następuje powolne, stopniowe uwalnianie glukozy z węglowodanów, co chroni organizm przed dużymi skokami cukru i nie powoduje nagłych napadów głodu. Ugotowany groch ma bardzo niski indeks glikemiczny. Po spożyciu grochu jesteśmy syci i nie mamy ochoty na dodatkowe przekąski i podjadanie między posiłkami. 

Zalecany jest też kobietą w ciąży i karmiącym matką, gdyż posiada duże zasoby kwasu foliowego, niezbędnego w prawidłowej syntezie wewnątrz komórkowego DNA. Jest wysoko cenionym źródłem białka przez wegetarian, zawarte w grochu witaminy i składniki mineralne, doskonale uzupełniają bezmięsną dietę. Groch cukrowy świeży i suszony zalecany jest również dla osób z celiakią, gdyż nie zawiera glutenu.

Większość z nas nie docenia odżywczych wartości dostępnego i dość taniego grochu, choć od najdawniejszych czasów znany jest on w naszej kuchni. Groch możemy gotować, dusić, mrozić i konserwować, wykorzystywać go jako podstawę lub dodatek do innych potraw. Przyrządzać z niego zupy, różne sałatki, zapiekanki, kremy, pasty, risotto, pure, placuszki, krokiety, kotlety, pasztety warzywne, sosy. Przyprawiamy go ziołami pieprzem, kurkumą, imbirem, czosnkiem, cząbrem i kminkiem, majerankiem dla złagodzenia problemów gastrycznych. Tradycją naszej polskiej kuchni jest bezwzględnie smaczna, syta, pożywna grochówka, jak również kapusta z grochem, której nie może zabraknąć na tradycyjnym Wigilijnym stole.

Właśnie to w zbliżającym się okresie jesienno zimowym powinniśmy postawić na wprowadzenie do naszego menu groch, który skutecznie zapobiegnie wszelkim niedoborom witamin i składników mineralnych. Będzie bardzo energetyczną, pożywną i ceną strawą dla naszego organizmu.

FASOLA.

FASOLA
- jest rośliną jednoroczną, o bardzo dużych wartościach odżywczych należąca do rodziny bobowatych, a w naszym kraju należąca do grupy roślin strączkowych. Pochodzi z Ameryki Południowej, a do Europy została przywieziona przez Kolumba w XVI wieku. Największymi producentami fasoli są Brazylia, Indie, Chiny, Meksyk, USA, Kenia, Uganda, Argentyna, Indonezja. W Europie największymi producentami są Włoch i Francja. W naturze rośnie dziko, jednak w wielu krajach w tym Polsce jest wyłącznie rośliną uprawną. Istnieje ponad 200 odmian, wiele z nich uprawia się w celach ozdobnych, a uprawianych w celach spożywczych jest około 20 gatunków fasoli, różniących się między sobą barwą, smakiem, kształtem zarówno strąków i nasion, jednak najczęściej są to zielone, żółte i fioletowoniebieskie strąki. Owocem fasoli są młode, mięsiste, kruche, nie dojrzałe podłużne strąki mające ok. 20 cm długości, zawierające od kliku do kilkunastu pożywnych nasion i suche dojrzałe ziarna nasion.   

Do celów spożywczych wykorzystuje się całe młode strąki i nasiona zawierające bardzo dużo białka roślinnego. Odmiany fasoli różnią się od siebie również kalorycznością. Młoda fasolka szparagowa jest lekkostrawna, niskokaloryczna, świeże łuskane ziarna są o połowę mniej kaloryczne od suszonych, natomiast najwięcej kalorii posiadają suszone ziarna fasoli. Fasolka doczekała się również własnego święta, które hucznie obchodzi się w Zakliczynie.

W fasoli cennym warzywie, w zależności od rodzaju znajdziemy wiele witamin: A, B1, B2, B3, B6, C, E, K, składników mineralnych: żelazo, mangan, fosfor, magnez, wapń, miedź, potas, cynk, krzemionkę  i dużo błonnika roślinnego, kwasu foliowego, kwasy organiczne, nienasycone kwasy tłuszczowe, lecytynę, należy do najbardziej wartościowych warzyw.

Fasola szparagowa posiada wiele zalet leczniczych wspomagających nasze zdrowie. Wzmacnia odporność organizmu, działa korzystnie na układ krwionośny, obniżana ciśnienie krwi, wzmacnia układ trawienny, hamuje wydzielanie kwasów żołądkowych, wzmacnia jelita, wątrobę, nerki, trzustkę, śledzionę, wzmacnia kości, działa przeciwzapalnie, wspomaga leczenie astmy, zapalenie stawów, łagodzi bóle menstruacyjne, wspomaga organizm w menopauzie, reguluje metabolizm organizmu, wspomaga odchudzanie, obniża poziom cholesterolu, obniża poziom cukru w krwi, posiada niski indeks glikemiczny dlatego zalecana jest w diecie cukrzycowej, wzmacnia tkankę nerwową i mózg, poprawia koncentrację i zapamiętywanie, posiada właściwości bakteriobójcze, ma działanie moczopędne, usuwa toksyny z organizmu i kwas moczowy, przeciwdziała obrzękom, pomaga w podagrze, kamicy nerkowej, zapaleniu pęcherza moczowego, w schorzeniach reumatycznych, leczy trudno gojące się rany, oparzenia, wypryski, egzemy, hamuje raka piersi, pozytywnie wpływa na leczenie chorób nowotworowych, w szczególności raka sutka i jelita grubego, hamując ich rozrost. 

Najwięcej dobroczynnych i cennych składników zawiera zielona fasolka. Posiada bardzo wysoką wartość odżywczą, jest najbogatszym źródłem roślinnego białka. Wysoko ceniona w diecie wegetariańskiej, w której doskonale zastępuje mięso. Również wysoce cenione są kiełki fasoli, którymi możemy wzbogacać kanapki, sałatki, zapiekanki, ryż, makarony, które zawierają wszystkie niezbędne dla naszego organizmu cenne związki.

Właściwości lecznicze fasoli są znane od wieków, docenia je medycyna ludowa i naturalna. Najwyżej cenione są stronki fasoli, które po opróżnieniu z ziaren suszymy i które potem możemy zaparzać jak zioła i korzystać z ich dobroczynnych właściwości przez cały rok. Wywar ze strąków fasoli jest  najstarszym lekarstwem przeciwcukrzycowym znanym od wieków przez człowieka. A wysuszonym proszkiem ze strąków leczono oparzenia, trudno gojące rany i wszelkiego rodzaju egzemy.

Fasolę szparagową najlepiej gotować na parze, aby zachować jak najwięcej jej dobroczynnych składników. Można ją również gotować, piec, blanszować, konserwować, kisić i zamrażać. Dodawać ją możemy do zup, jednogarnkowych potraw, sałatek, zapiekanek, łączyć z czosnkiem, cebulą, przyprawami, oliwą. Lub w najpopularniejszy sposób podawać ugotowaną z masłem i bułką tartą. Kupując fasolkę szparagową w sklepie należy zwrócić uwagę, aby strąki były gładkie, bez plamek i przebarwień, jędrne i kruche. Kruchość możemy sprawdzić przełamując strąk. Świeża, młoda fasolka szparagowa puszcza sok, powinna wydać lekki trzask i być pozbawiona twardych włókien.

Suche ziarna fasoli są dość kaloryczne 100 g to od 280 - 350 kcal, posiadają za to więcej witamin z grupy B niż strąki. Dostarczają wiele związków mineralnych, łatwo przyswajalne białka, a ich duża kaloryczność wynika z dużej ilości tłuszczu, zawierającego nienasycone kwasy tłuszczowe, które skutecznie podwyższają poziom dobrego cholesterolu i zarazem obniżają poziom złego, chroniąc nasz organizm przed nadciśnieniem, miażdżycą i wszelkiego rodzaju zakrzepami.

Z nasion fasoli możemy przyrządzać bardzo smaczne i pożywne dania na ciepło i zimno. Wykorzystując je jako dodatek do zup, dań jednogarnkowych, gulaszów, potraw duszonych, do różnych sałatek fasolowych, z ryżem czy makaronem. Fasola znajduje swoje miejsce w kuchni Hiszpańskiej i Meksykańskiej, w której szczególnie jest ceniona fasola czerwona wykorzystywana praktycznie do wszystkiego. Zdobywa ona pomału również nasz kulinarny rynek, bowiem coraz częściej po nią sięgamy. Suszone nasiona fasoli powinniśmy najlepiej przechowywać w szczelnie zamkniętych pojemnikach lub naczyniach.

Nadmierne spożywanie fasoli może powodować rozwój wola tarczycy, aby temu zapobiegać należy do fasoli dodać sól kamienną. Nie powinny jej spożywać starsze osoby, kobiety w ciąży, karmiące piersią i małe dzieci, ponieważ powoduje wzdęcia i gazy. Jednak aby nim zapobiec wystarczy wzbogacić potrawy z fasoli ziołami, bazylią, majerankiem, kminkiem. Po za tym zalecana jest szczególnie osobom pracującym ciężko fizycznie, dorastającej młodzieży i sportowcom.

Okres jesienny i zimowy to najlepszy okres do wprowadzenia i zastosowania fasoli w naszym menu, aby czerpać z jej odżywczych bezcennych właściwości.

DYNIA.

 

DYNIA

- to jednoroczna roślina z rodziny dyniowatych, która obejmuje ponad 1000 gatunków, pochodząca z Ameryki Środkowej. Do rodziny dyniowatych należą m.in: ogórki, arbuzy, melony, kabaczki, cukinie, patisony, tykwy. Rośnie w stanie dzikim, jest również rośliną uprawną. Owocem są jadalne, duże osiągające nawet do ponad 200 kg jagody, delikatne i słodkie w smaku, z jadalnymi nasionami. Dynię bardzo smaczną i odżywczą popularnie u nas w Polsce nazywa się Banią. Istnieje wiele odmian dyni, które wykorzystywane są dla celów leczniczych, kosmetycznych, dla oleistych nasion, lub celów ozdobnych. Zastosowanie w kulinariach i powszechnie uprawiane w Polsce są dynia zwyczajna i dynia olbrzymia.

Dynia znana i uprawiana była już przez Inków ponad 4000 lat p.n.e. Również cenili ją starożytni Grecy. Do Europy w XV wieku, została przywieziona przez Kolumba, jako egzotyczne dziwactwo, jednak została doceniona i szybko stała się smakołykiem uprawianym we wszystkich krajach. Dynie mają swoje miejsce w medycynie ludowej. Stosowano je przeciw zaparciom, w przypadku bezsenności i jako pozwalające zachować młodość i urodę.

Dynia smaczny i odżywczy symbol jesiennego ogrodu zawiera w sobie wiele witamin: A, B1, B2, B3, B6, B9, C, E, składników mineralnych: wapń, żelazo, magnez, miedź, mangan, cynk, fosfor, potas,sód, zawiera cukry, białka, tłuszcze, kwas foliowy, błonnik, pektyny. Dynia jest cennym niskokalorycznym warzywem, którym możemy zajadać się do woli, 100g to około 30 kcal, za to mającym wiele cennych zalet, niedocenianych w naszej kuchni.

Dynia wzmacnia odporność organizmu, wzmacnia wzrok, wspomaga pracę układu krwionośnego i serca, zmniejsza nadciśnienie tętnicze, zmniejsza cholesterol, wspomaga wątrobę, jest żółciopędna, nerki, jest moczopędna, reguluje pracę jelit, reguluje przemianę materii, usprawnia metabolizm organizmu, odkwasza i odtruwa organizm, pomaga w leczeniu wrzodów żołądka i dwunastnicy, pomaga w leczeniu prostaty, zapobiega krzywicy, zwalcza zaparcia, wspomaga leczenie chorób reumatycznych, wspomaga leczenie krwawej biegunki, zwalcza pasożyty, chroni przed nowotworami, wspomaga leczenie łuszczycy, łagodzi oparzenia.

Dynię bez obawy możemy wprowadzić w żywieniu niemowląt, jako pierwszy soczek, dyniową zupkę lub papkę. Sok z dyni ukoi ból brzuszka i złagodzi kolkę jelitową i uspokoi niemowlę, a przy tym nie wykazuje żadnych reakcji uczuleniowych.

Również niezmiernie cenne dla naszego zdrowia i urody są pestki dyni. Pestki dyni zawierają witaminy A, B1, B2, B3, B6, B9, B15, C, E, minerały cynk, żelazo, wapń, mangan, fosfor , białko, lecytynę, wielonienasycone kwasy tłuszczowe.

Pestki dyni zwalczają pasożyty organizmu, stosuje się je w leczeniu robaczyc i przeciw tasiemcom uzbrojonym i nie uzbrojonym, w leczeniu prostaty, zapobiegają zapaleniu i rozrostowi gruczołu krokowego, obniżają cholesterol, zapobiegają miażdżycy, zapobiegają chorobom serca, wrzodom żołądka i dwunastnicy, korzystnie wpływają na przemianę materii, wspomagają odchudzanie, układ nerwowy, zwalczają depresje, zapalenie nerek i pęcherza moczowego, chronią przed powstaniem kamieni nerkowych, utrzymują prawidłową gęstość kości i zapobiegają osteoporozie, zwalczają skurcze mięśniowe, napięcie przedmiesiączkowe, bóle piersi i głowy, bóle nadgarstków i dłoni, zwalczają trądzik, opryszczkę, leczą stany zapalne skóry, trudno gojące się rany, alergie, egzemy, wzmacniają włosy, paznokcie, zęby, obniżają ryzyko zachorowania na niektóre nowotwory. Z pestek dyni na zimno tłoczy się olej, który jest  niezwykle zdrowy. Są afrodyzjakiem, co zawdzięczają tokoferolom, które są witaminą płodności.

Cenione są kosmetyczne właściwości dyni, która może być stosowana jako kosmetyk chroniący przed wolnymi rodnikami dla każdego rodzaju cery. Szczególnie zaleca się jej stosowanie do cery dojrzałej, suchej, pękającej, łuszczącej się. Dynia wygładza głębokie zmarszczki, nawilża, oczyszcza, rozjaśnia, wygładza i natłuszcza skórę. Możemy ją spotkać w kremach przeciw rozstępom i zmarszczkom, pilingach, olejkach do masażu, szamponach itp.

Dynia jest cenionym warzywem w kuchniach wielu krajów, w naszej kuchni raczej zapomniana i rzadko stosowana. Dynię możemy gotować, zapiekać, smażyć, marynować. Możemy serwować dynię jako pyszną zupę, racuchy, gulasz, jako dodatek do ciast, pierogów, naleśników, sałatek warzywnych i owocowych. Przyrządzać z niej dżemy, marmolady, konfitury, możemy łączyć ją z innymi owocami jak jabłka, gruszki, śliwki, truskawki lub warzywami pomidorami, marchewką. Łączyć z makaronem i ryżem, może być też dodatkiem do dań mięsnych i rybnych. Pestki dyni świeże i prażone są również przysmakiem i cenionym dodatkiem do ciast, pieczywa, musli, sałatek warzywnych i jako posypka do mięs.

Aby dynia zachowała wszystkie swoje dobroczynne, zdrowotne, odżywcze składniki powinniśmy przechowywać ją w ciemnym, suchym i chłodnym miejscu. Kupując dynie powinniśmy zwracać uwagę na jej kolor, im bardziej pomarańczowy miąższ tym zawiera więcej karotenu.

Dynia wydrążona i uśmiechnięta, rozświetlona światłem jest również symbolem halloweenowej zabawy, święta, które przywędrowało do nas z Ameryki, a swoje początki wzięło ze średniowiecznej celtyckiej tradycji.

Zarówno miąższ jak i pestki dyni są niezbędne w diecie każdego człowieka, dbającego o zdrowie i urodę. Są cennym składnikiem pokarmowym i odżywczym dbającym o nasze zdrowie, począwszy od okresu niemowlęcego do późnej starości. Nie ma też problemu z zakupem dyni jak i warzyw dyniowatych, które są szeroko dostępne na straganach targowych i sklepach, które powinniśmy wprowadzić do naszej codziennej diety.

CZOSNEK.

Czosnek
- pospolity bylina z wyodrębnionej rodziny czosnkowatych. Pochodząca i dziko rosnąca z Azji Środkowej, skąd na przełomie XVI wieku przywędrowała do Europy, Północnej Afryki, jak również z czasem trafiła na inne kontynenty. Czosnek jest uprawiany jako jednoroczna lub dwuletnia roślina uprawna, dorastająca do około 100 cm, z podziemną tzw. cebulową główką złożoną z kilku do kilkunastu ząbków czosnkowych. Liderem w produkcji czosnku jest Chińska republika Ludowa, która w produkcji prześcignęła Indie, i inne kraje. Dość znaczne zbiory odnotowuje się w USA, Rosji, Egipcie, Hiszpanii, Argentynie. W Polsce wielkość produkcji czosnku nie jest dokładnie zanana. Ale w wielu krajach czosnek ma swoje święto w tym również w Polsce, które od 2007 roku obchodzone jest w gminie Słomniki pod Krakowem.

Czosnek popularny na całym świecie i znany od kilku tysięcy lat jako najskuteczniejsze lecznicze warzywo i przyprawa o ostrym smaku i charakterystycznym zapachu, jest również magiczną rośliną o niezwykłych właściwościach leczniczych. Czosnek powinien królować na naszych stołach i znajdować się w naszej codziennej przynoszącej zdrowie diecie. Posiada działanie silniejsze niż tradycyjne antybiotyki takie jak penicylina i tetracyklina, co potwierdzają przeprowadzone badania, warto więc rozważyć jego skuteczność w leczeniu przeziębienia czy grypy, a wystarczy niewiele tylko regularne zjadanie ząbka czosnku.

Czosnek i jego udowodnione zdolności lecznicze są znane od początku istnienia naszej cywilizacji. Od zawsze cieszył się i był wysoko ceniony w medycynie ludowej i naturalnej. Cenił, opisywał i zalecał go Hipokrates, jako warzywo o niezliczonych zaletach leczniczych. W starożytności uprawiany i stosowany był przez Rzymian, Egipcjan, Greków, Hebrajczyków, Asyryjczyków, Arabów. Już przed wynalezieniem druku, doceniano lecznicze właściwości czosnku w starożytnych Chinach. Sądzono i uznawano że czosnek jest rewelacyjnym środkiem przedłużającym ludzkie życie, jest lekiem w schorzeniach układu pokarmowego, ma działanie moczopędne, jest antytoksyczny. Stosowano w leczeniu górnych dróg oddechowych, w chorobach serca, naczyń krwionośnych, chorobach zakaźnych takich jak tyfus, żółtaczka, w bólach głowy, w bólach zębów i dziąseł, reumatyzmie, w leczeniu trudno gojących się ran. Wierzono że czosnek zwalcza wampiry, czarną magię, chroni przed czarownicami, ukąszeniami żmij. Był lekiem uniwersalnym i pokarmem biedoty. Medycyna ludowa i naturalna docenia bakteriobójcze, przeciwbakteryjne, przeciwgrzybiczne właściwości czosnku, jak również skuteczność  w leczeniu różnych chorób, traktowano czosnek jako panaceum na wszelkie choroby. Obecnie jest już naukowo udowodniona jego skuteczność, potwierdzona przez liczne badania naukowe, opisana w specjalistycznych literaturach, co ugruntowało pozycję czosnku jako leczniczej rośliny. 

Czosnek od tysięcy lat cieszący się mianem wspaniałego środka leczniczego i cennej przyprawy, w swoim niezwykłym składzie zawiera witaminy:     A, B, B1, B2, B6, C, PP, wiele składników mineralnych: potas, wapń, fosfor, selen, żelazo, miedź, jod, magnez, uran, błonnik, cukry, białko, tłuszcze, pektyny, organiczne związki siarki m.in. Allicynę, która jest złotem czosnku, olejki organiczne, flawonoidy, fitosterole, związki śluzowe, kwasy organiczne. Dzięki nim czosnek działa jak naturalny antybiotyk, chroniący nasz organizm przed wieloma chorobami, skuteczniej niż kupne antybiotyki, niszczący wirusy, bakterie, grzyby, drobnoustroje. Czosnek jest warzywem kalorycznym 100g zawiera 146 kcal.

Czosnek jest jednym z najskuteczniejszych lekarstw o wszechstronnym działaniu na większość dopadających nas chorób cywilizacyjnych. Jest bardzo silnym przeciwutleniaczem, zwalczającym wolne rodniki. Zwalcza wszystkie infekcje organizmu, zapalenia oskrzeli, płuc, tchawicy, gardła, przeziębienia, grypę, działa napotnie, obniża gorączkę, leczy astmę oskrzelową, koklusz, rozedmę płuc, gruźlicę, anginę, zapalenia migdałków i dziąseł, zwalcza przewlekły katar, zapalenie zatok, zapalenie śluzówki nosa, jest lekiem wykrztuśnym, wspomaga leczenie posocznicy, ma działanie przeciwmiażdżycowe, zwiększa apetyt, leczy nieżyty żołądka i jelit, zwalcza wzdęcia, chroni przed zgagą, zwalcza pasożyty przewodu pokarmowego, owsiki, glisty, tasiemce, oczyszcza i dezynfekuje drogi moczowe, niszczy bakterie oporne na antybiotyki, działa rozkurczowo, ma działanie żółciotwórcze, żółciopędne, poprawia trawienie, łagodzi bóle brzucha, wspomaga metabolizm tłuszczów, redukuje tkankę tłuszczową, obniża poziom cholesterolu, obniża poziom cukru we krwi, obniża poziom trójglicerydów, wzmacnia układ sercowo naczyniowy, obniża ciśnienie tętnicze krwi, leczy tętniaki, przeciwdziała zwapnieniu tętnic, rozszerza naczynia krwionośne, zwalcza zakrzepowe zapalenie żył, przeciwdziała arteriosklerozie, zmniejsza bóle miesiączkowe, dezynfekuje drogi moczowe, zapobiega zatruciom metalami ciężkimi, leczy pleśniawki ustne i pochwowe, zwalcza bóle głowy i ułatwia zasypianie, leczy stany zapalne ucha,  wzmacnia organizm, korzystnie wpływa na potencję, leczy wrzody, ropnie, czyraki, odciski, brodawki, trudno gojące rany, trądzik, pomocny w ukąszeniach owadów, zapobiega starzeniu się organizmu.

Potwierdzone jest również, przez współczesną medycynę, że związki chemiczne zawarte w czosnku hamują rozwój komórek rakowych. Czosnek jest szczególnym warzywem skutecznie powstrzymującym rozwój chorób nowotworowych. Spożywanie świeżego czosnku, powinno być ważnym elementem profilaktyki antynowotworowej, skutecznie zwalcza komórki nowotworowe, szczególnie układu pokarmowego, raka żołądka, raka jelita cienkiego i grubego, raka śluzówki macicy, raka szyjki macicy, raka piersi, raka płuc.

Domowym sposobem możemy przygotować wyśmienite specyfiki z aromatycznego czosnku.

Masło czosnkowe: 4 zmiażdżone ząbki czosnku, 5 łyżek masła, szczypiorek lub drobno pokrojona pietruszka, sól, pieprz do smaku. Miękkie masło, wymieszać z czosnkiem, pokrojonym szczypiorkiem, doprawić do smaku solą i pieprzem. Można zostawić w miseczce lub uformować osełkę i zmrozić w lodówce. Tak przygotowanym masełkiem można smarować chleb, grzanki, okraszać ziemniaki, wzbogacać smak pieczonych mięs, hamburgerów, steków, ryby.

Ser czosnkowo - ziołowy: 250g białego sera, 2 ząbki zmiażdżonego czosnku, drobno pokrojony szczypiorek lub pietruszka lub drobno pokrojone świeże zioła w/g własnego uznania. Wymieszać wszystkie składniki doprawić do smaku solą i pieprzem, schłodzić w lodówce.

Czosnkowy sos: 3 ząbki rozgniecionego czosnku, pół szklanki majonezu, pół szklanki kwaśnej gęstej śmietany lub jogurtu, sól, pieprz do smaku. Dokładnie wymieszać wszystkie składniki, schłodzić w lodówce.

Czosnkowy syrop: 15- 20 rozgniecionych ząbków czosnku, zalej pół litrem przegotowanej letniej wody, dodaj sok z 3 cytryn i wszystko wymieszaj. Tak przygotowany syrop przechowuj w chłodnym miejscu, pij po łyżce 2-3 razy dziennie przed posiłkiem.

Czosnkowy napar: 2-3 zmiażdżone ząbki czosnku, zalej szklanką gorącego mleka. Pij przed snem przez 3 tygodnie, wzmacniająco lub w ostrych, przewlekłych schorzeniach górnych dróg oddechowych.

Nalewka czosnkowa: 40g świeżego potartego czosnku, zalać 250 ml czystego spirytusu. Zamknąć szczelnie w ciemnej butelce i odstawić na 10 dni w chłodne ciemne miejsce. Następnie przecedzić i odstawić jeszcze na 5  dni. Pić 3 razy dziennie, po 20 kropli.

Czosnek jest warzywem i przyprawą nadającą potrawom niezwykle charakterystyczny smak i aromat, powszechnie używaną w kuchni całego świata. Używa się w kuchni Francuskiej, Włoskiej, Angielskiej, Hiszpańskiej, Meksykańskiej, Indyjskiej, Arabskiej, Tureckiej, Tajskiej, Koreańskiej, Rosyjskiej, Kaukaskiej, Chińskiej, Europejskiej w tym Polskiej. Najlepszy jest świeży czosnek, ale można używać suszony, sproszkowany, granulowany, czy w postaci soli czosnkowej. Przyprawiamy nim dania mięsne, z drobiu, z dziczyzny, rybne, owoce morza, makarony, potrawy warzywne, zupy, sosy, sałatki, ziemniaki, jaja, kiełbasy, wędliny, majonezy, dipy. Czosnek możemy gotować, dusić, piec, sparzać wrzątkiem, marynować, zalewać oliwą czy miodem. Czosnek znajdziemy również w wielu gotowych mieszankach przyprawowych. Jest głównym składnikiem przyrządzanej wodzionki, przyprawiamy nim grochówkę, zupę fasolową, dodajemy do kiszonych i konserwowych ogórków.

Wiadomo, że czosnek pozostawia po spożyciu, ostry smak i nieprzyjemny zapach, jednak nie trwa on wiecznie i istnieją metody, którymi można go zniwelować. Po spożyciu świeżego czosnku możemy w celu usunięcia jego przykrego zapachu, przegryzać zieloną natkę pietruszki, seler naciowy, miętę, tymianek, zjeść jabłko, skórkę cytryny lub pomarańczy, zieloną fasolę, kilka ziaren kawy, kminku, ziarnko kardamonu, goździki, możemy czosnek spożywać z dodatkiem cytryny, miodu, mleka, popić czerwonym winem. Lub spożywać możemy dostępne w aptekach preparaty na bazie czosnku, które z reguły są bezzapachowe i dość tanie. Gotowany lub smażony czosnek traci przykrą woń, wzbogacając smak przyrządzanej potrawy.

Czosnek mogą spożywać prawie wszyscy, dzieci, młodzież, dorośli, osoby starsze. Ważne by nie spożywać go zbyt dużo, zaleca się spożycie 1 ząbka czosnku dziennie w celach profilaktycznych i leczniczych. Mino wielu dobroczynnych właściwości, czosnku nie powinny spożywać kobiety ciężarne i karmiące piersią. Uważać również powinny osoby z niskim ciśnieniem i przyjmujący insulinę, przed wprowadzeniem czosnku do diety powinni zasięgnąć opinii lekarza, czy spożycie czosnku nie będzie kolidowało z przyjmowanymi lekami. Bywają również osoby uczulone na czosnek, którego spożycie może spowodować uczulenie alergiczne, wypryski i wstrząs anafilaktyczny.

Ja osobiście pamiętam serwowane przez babcię, potem mamę mleko, z czosnkiem, miodem i masełkiem, gdy byłam przeziębiona. Lub syrop z cebuli, czosnku, miodu i cytryny na męczący przewlekły kaszel, który zawsze był skuteczny i zawsze przynosił ulgę.



CHRZAN.

CHRZAN

- pospolity jest wieloletnią wytrzymałą na mróz byliną z rodziny kapustowatych. Pochodzi z Europy Wschodniej, w której był uprawiany już od IX wieku. Znany i ceniony był już w starożytności, Rzymianie i Egipcjanie cenili jego zdrowotne i konserwujące właściwości. Jest rośliną przyprawową i leczniczą, rosnącą dziko, jak również uprawianą w ogrodach. Spotkamy go na całym świecie, w całej Europie, Ameryce Północnej, Azji, w tym również na terenie całej Polski. Posiada duże dorastające do 1,5 metra łodygowe liście wykorzystywane do przygotowania kwaszonek, ale głównie chrzan jest uprawiany dla grubego mięsistego białego korzenia.

Chrzan w wielu krajach świata stosowany był i jest w medycynie ludowej do pobudzania apetytu, ułatwiania trawienia, w leczeniu wątroby, w kolce wątrobowej i płucnej, jako środek moczopędny, w kamicy moczowej, w zapaleniu korzonków, w reumatyzmie i podagrze, zwalcza infekcje, w leczeniu zapalenia oskrzeli, gośćcu, w leczeniu trudno gojących się ran, w naderwaniu i zapaleniu ścięgien. Chrzan ma działanie odkażające i rozgrzewające, co zawdzięcza zawartości synigryny, która nadaje chrzanowi ostry, piekący smak. Chrzan oficjalnie jest uznawany za lek we Francji, Szwajcarii i Holandii, a u nas głównie jest przyprawą do sałatek i wędlin.

Chrzan jest naturalnym antybiotykiem działającym jednak bez skutków ubocznych, znajdującym zastosowanie w leczeniu różnych chorób. Nazywa się go słowiańskim żeń-szeniem. Ten lek natury ma działanie antywirusowe, grzybobójcze, wykrztuśne, bakteriobójcze i pierwotniakobójcze. Zapobiega i łagodzi objawy wszelkich infekcji, wzmacnia odporność organizmu, niszczy wolne rodniki, pomaga w przeziębieniach, w zapaleniu płuc i oskrzeli, leczy zapalenie zatok, w leczeniu kaszlu, jako lek wykrztuśny, w leczeniu astmy, zwalcza katar, pobudza apetyt, wspomaga leczenie anemii, poprawia przemianę materii, usprawnia trawienie, odchudza, działa moczopędnie, pomaga w kamicy moczowej, rozrzedza krew, poprawia krążenie krwi, obniża cholesterol, usprawnia pracę wątroby, wspomaga nerki, odkwasza organizm, oczyszcza z toksyn, zapobiega zaparciom, łagodzi bóle reumatyczne, zapalenie korzonków, odkaża jamę ustną i dziąsła, zapobiega krwawieniu dziąseł i paradontozie, przeciwdziała szkorbutowi, leczy ropiejące trudno gojące rany i wrzody, zapalenie uszu.

Chrzan zawiera witaminy: A, B, B1, B2, C, E, składniki mineralne: potas, wapń, fosfor, magnez, żelazo, mangan, sód, cynk, siarkę, fosfor, jod, chlor, błonnik, węglowodany, tłuszcze, związki azotowe, glikozydy, flawonoidy, olejki eteryczne, kwas nikotynowy, argininę, asparaginę, glutaminę, fitoncydy. Chrzan jest warzywem mało kalorycznym 100g to tylko 70 kalorii. Zawiera również substancje bioaktywne o działaniu przeciwnowotworowym.
Domowym sposobem możemy przygotować kilka zdrowotnych specjałów. 

Masło chrzanowe: 1 paczka masła, 4 łyżki tartego chrzanu, 1 łyżeczka soli, 1 łyżeczka soku z cytryny, szczypta cukru. Wymieszać chrzan z sokiem z cytryny, masło utrzeć z solą i w czasie ucierania stopniowo dodawać chrzan. Dokładnie wymieszać, zawinąć w folię aluminiową formując osełkę lub kostkę, włożyć do zamrażalnika.

Syrop z chrzanu: 100g świeżego startego chrzanu, zalewamy 1/2 szklanki letniej przegotowanej wody i pozostawiamy pod przykryciem na pół godziny. Po czym płyn odcedzamy, dodajemy do niego 100g miodu i dokładnie mieszamy. Syrop podajemy 3 razy dziennie po łyżce dorosłym, natomiast dzieciom po małej łyżeczce. Syrop poprawia apetyt i zwalcza suchy męczący kaszel.

Wino chrzanowe: 50g świeżo utartego chrzanu, 40 g rzeżuchy wodnej zalać 2 litrami białego wina. Odstawić na 5 dni w ciemne miejsce, potem odcedzić i pić po pół szklanki dziennie. Wino poprawia apetyt, ułatwia trawienie, wspomaga cały organizm.

Nalewka z chrzanu: 250 g świeżo utartego chrzanu zalewamy pół litrem czystej wódki. Najlepiej w dużym słoju, odstawiamy na tydzień w ciemne miejsce, po czym odcedzamy. Powstałą nalewkę stosujemy do smarowania bolących miejsc na rękach, nogach i kręgosłupie, w nerwobólach.

Chrzan powinniśmy spożywać przez cały rok, a przeważnie przypominamy sobie o nim przed świętami Wielkanocnymi.
Chrzan zajmuje zaszczytne miejsce w tradycji chrześcijańskiej jest nieodzownym elementem świątecznej Wielkanocnej święconki. Zapewnić nam ma przez cały rok zdrowie i siły witalne. W każdym koszyczku powinien znajdować się nie tylko jako element dekoracyjny, ale jak nakazuje tradycja poświęcony smaczny, piekący, szczypiący chrzan powinno się zjeść rano na czczo, aby potem do woli objadać się bezkarnie, obficie i tłusto przygotowanymi specjałami. 
Chrzan to niezastąpiony lek profilaktyczny, nie tylko podczas świątecznego ucztowania.

Chrzan jest również kosmetykiem, poprawiającym i dbającym o naszą urodę. Minimalizuje oznaki starzenia się naszej skóry i cery. Zmniejsza i wygładza zmarszczki, czyni cerę delikatną, usuwa piegi, plamy, wszelkie przebarwienia w tym słoneczne, wybiela i rozjaśnia skórę. Domowym sposobem możemy przygotować kilka pielęgnacyjnych kosmetyków.

Tonik do mycia twarzy: drobno utarty świeży korzeń chrzanu zalewamy pół litrem mleka i gotujemy. Ciepłym podgrzanym roztworem przemywamy twarz rano i wieczorem. Cera będzie delikatna i wybielona.

Chrzanowa maseczka: świeży starty korzeń potrzeć i wymieszać z naturalnym jogurtem, nałożyć na twarz. Po 15 minutach spłukać letnią wodą.

Tonik rozjaśniający: średniej wielkości świeży drobno pokrojony korzeń, zalać szklanką octu winnego. Odstawić w ciemne miejsce na dwa tygodnie. Potem przecedzić płyn i przemywać nim skórę pokrytą piegami lub plamami wątrobowymi rano i wieczorem.

Tonik regenerujący naskórek: utarty świeży chrzan, zalać białym winem gronowym, dokładnie wymieszać. Odcedzić i smarować twarz  2-3 razy dziennie.

Tonik dla każdej cery: świeży drobno utarty chrzan, zalać octem jabłkowym tak aby przykrył chrzan. Odstawić w ciemne miejsce na dwa tygodnie. Przemywać twarz rano i wieczorem. Tonik pielęgnuje każdy rodzaj skóry posiada właściwości bakteriobójcze i grzybobójcze.

Chrzan jest niezbędny w naszej kuchni, znalazł w niej szerokie zastosowanie, zarówno liście jak i korzenie są stosowane do przyrządzania smakowitych potraw. Stosowany jest do różnych potraw z mięsa, drobiu, dziczyzny, pasztetów, ryb, twardych serów, białych serów, buraków, zup, sałatek, surówek. Liście i korzeń chrzanu stosuje się do przygotowywania przetworów kiszonych, marynowanych, konserwowych dając im jędrność, aromat, trwałość i smak takim jak ogórki, buraki, pomidory. Chrzan stosuje się do wyrobu sosów na zimno i gorąco, musztard, majonezów, twarogów. Chrzan łączy się z jabłkami, sokiem z cytryny, żurawiną, buraczkami. Nie mogą obejść się bez chrzanu szynka, baleron, gotowany boczek, biała kiełbasa, zimne nóżki, jaja na twardo, ryba w galarecie itp. W okresie wiosennym i zimowym chrzan dostarcza organizmowi wielu cennych witamin i składników mineralnych, poprawia trawienie, nadaje smak i niezwykły aromat potrawom.

Chrzan posiada właściwości konserwujące, przedłużające trwałość produktów spożywczych, jak mięso, wędliny, jaja, sery, zabezpiecza je przed zepsuciem. Owinięte w liście chrzanu, długo zachowują świeżość, nie psują się, nie jełczeją. Chronią je przed bakteriami, wirusami i grzybami.

Najbardziej wartościowy jest chrzan zaraz po utarciu, który posiada najwięcej odżywczych wartości leczniczych. Przy kupnie chrzanu należy zwrócić uwagę na jego świeżość, zapach i wygląd. Powinien być czysty, gładki, po przecięciu biały, korzenie powinny mieć około 2.5 cm grubości i od 25 cm długości. Częściej powinniśmy gościć go na naszych stołach mając na uwadze co możemy zyskać dla naszego cennego zdrowia i urody.



CYKORIA.

CYKORIA
- roślina dwuletnia należąca do gatunku astrowatych i rodziny liściastych. Posiada duży mięsisty spichrzowy korzeń i   rozetę bardzo kruchych liści, o różnych odmianach kolorystycznych, zawierających bardzo korzystną dla zdrowia goryczkę.  Już w starożytności znano cykorie, jednak zaczęto ją dopiero uprawiać w Belgii w końcu XIX wieku. Z Belgii dotarła do Francji, Włoch, Anglii, Hiszpanii, Szwajcarii, Niemiec, skąd trafiła na nasze stoły. 

Na rynku możemy spotkać różne odmiany cykorii:
- Cykoria korzeniowa biała - uszlachetniona odmiana cykorii korzeniowej, żółtawe korzenie spożywamy jako warzywo
- Cykoria sałatowa - spożywamy liście
- Cykoria korzeniowa - której zgrubiały wysuszony korzeń, używany jest jako bezkofeinowy substytut kawy, bogaty w witaminy i minerały.

Starożytni Egipcjanie, Grecy i Rzymianie, stosowali cykorię do produkcji win, syropów, toników oczyszczających organizm, wspomagających trawienie, leczniczo w niewydolności wątroby, żółtaczce, zatwardzeniu, leczeniu opryszczki i problemów skórnych.

Cykoria nie jest u nas popularnym warzywem, jednak powinniśmy ją wprowadzić na nasze stoły, ze względu na jej walory odżywcze i właściwości lecznicze. Jest warzywem wspomagającym nasze zdrowie i upiększającym naszą urodę.

Cykoria pomimo, że jest jest sycąca, jest warzywem niskokalorycznym, 100 g cykorii to tylko 17 kcal, możemy się więc zajadać nią bez ograniczeń. Zawiera witaminy: A, B, B1, B2, C, E, K, składniki mineralne: potas, magnez, wapń, fosfor, żelazo, cynk, selen, mangan, beta karoten, kwas foliowy, niacynę, błonnik, białko, węglowodany, kwas szczawiowy oraz kwas nikotynowy.

Od wieków do dziś medycyna ludowa, w homeopatii i ziołolecznictwie stosuje cykorię w leczeniu wątroby, nerek, woreczka żółciowego, w nieżycie żołądka i jelit, do pobudzenia trawienia, usprawniania czynności trzustki, w leczeniu cukrzycy, podagry, reumatyzmu, hemoroidów. Stosowano w leczeniu chorób skóry, posiada również działanie antynowotworowe.

Cykoria posiada wiele dobroczynnych dla zdrowia właściwości odżywczych, wzmacnia odporność organizmu, chroni organizm przed infekcjami, przeziębieniami, usprawnia metabolizm, zmniejsza wchłanianie tłuszczów, jest silnym przeciwutleniaczem zwalczającym wolne rodniki, pobudza wydzielanie soków żołądkowych, poprawia trawienie, stymuluje wydzielanie żółci, obniża cholesterol i normuje poziom cukru w krwi, likwiduje i zmniejsza uczucie wzdęcia, oczyszcza organizm z toksyn, stymuluje spalanie tłuszczów, zwiększa wydzielanie mleka u matek karmiących, wspomaga leczenie bezsenności, korzystnie wpływa na odbudowę błon komórkowych skóry, zapobiega zmarszczkom, wzmacnia włosy, paznokcie, łagodzi podrażnienia skóry, pomaga w leczeniu trądziku i łuszczycy.

Cykoria jest najlepszym naturalnym preparatem na odchudzanie, składnikiem diet odchudzających, przyśpiesza przemianę materii i stymuluje spalanie tłuszczów. Najcenniejszym skarbem jest goryczka zawarta w cykorii. Cykoria nie tylko zmniejsza wchłanianie tłuszczu, ale popita dużą ilością wody tworzy w jelitach galaretowatą substancję, wypełniającą żołądek i zapobiegającą uczuciu głodu.

Przeważnie latem na naszych stołach goszczą różnego rodzaju sałaty, warto również włączyć do nich cykorię, którą można przyrządzać na wiele sposobów. Jednak najlepsza i najzdrowsza jest cykoria zjadana na surowo. Można ją jednak gotować, dusić, zapiekać, faszerować, podawać z mięsem, drobiem, dziczyzną, rybą i owocami morza. Najczęściej jednak z cykorii przygotowujemy surówki i sałatki, które mogą stanowić główny składnik potraw lub ich dodatek. Cykorię można łączyć z jabłkiem, cytryną, orzechami, czosnkiem, duszoną cebulą, różnymi rodzajami serów, podawać z dipami majonezowymi, czosnkowymi, warzywnymi, lub ugotować z niej smaczną pożywną zupę.

Przy kupnie cykorii powinniśmy zwrócić uwagę na jej świeżość i kolor, powinna być zdrowa, twarda, o ściśle zwiniętych listkach, bez brązowego odcienia, świadczącego o nie pierwszej świeżości i długim okresie przechowywania. Najlepiej wybierać te o mniejszych soczystych główkach, wyrazistym i intensywnym smaku. Świerzą cykorię możemy przechowywać w lodówce przez 5 dni, a przed przyrządzaniem należy ją dokładnie umyć, potem osuszyć. 

Dostępna jest na naszym rynku od listopada do kwietnia, przeważnie wtedy, gdy już brakuje innych świeżych warzyw. Cykoria powinna zatem zostać zimową królową naszych stołów, o niezwykłych właściwościach smakowych i odżywczych, a przede wszystkim dzięki niej zachowamy upragnioną zgrabną figurę.

CEBULA.

CEBULA
- zwyczajna, roślina należąca do rodziny czosnkowatych, pochodząca z Azji Środkowej. Kiedyś rosnąca dziko, dziś uprawiana na całym świecie. W Polsce znana od XIV wieku. Najwięksi producenci cebuli to Egipt, Węgry, Hiszpania. U nas w Polsce ze względu na korzystne warunki klimatyczne, produkcja cebuli jest bardzo wysoka. Zagłębia cebulowe spotkać możemy w okolicach Warszawy, Lublina, Wrocławia i Poznania. Jej nazwy to cebula jadalna, czosnek cebula, jednak w użyciu potocznie mówimy po prostu cebula. Najczęściej spotykaną odmianą cebuli jest cebula brązowa, czerwona, biała i żółta. Jadalną częścią cebuli są mięsiste liściowe pochwy tworzące główkę cebuli. Z niej wyrastają smaczne zielone liście.

W Polsce uprawia się następujące odmiany cebuli:

- RAWSKA - odmiana późna, cebula kulista o łagodnym smaku, słomkowym lub brązowym kolorze

- DAKO - odmiana wczesna, duże spłaszczone cebule o łagodnym smaku i jasnożółtym kolorze

- WOLSKA - odmiana średnio późna lub późna, o łagodnym smaku i nierównych różnych kształtach

- ŻYTAWSKA - odmiana późna, spłaszczone średniej wielkości słomkowożółte cebule o ostrym smaku

- RED BARON - cebule czerwone o łagodnym smaku

Już około 6 tysięcy lat temu odkryto leczniczą moc czosnku i cebuli, warzyw, które ratowały ludzi przed czarną ospą, które dysponują niezwykle potężnym naturalnym antybiotykiem o ogromnej wręcz skuteczności. Posiadającej właściwości przeciwzapalne, bakteriobójcze, grzybobójcze, z którymi nie radzą sobie tradycyjne antybiotyki. Cebula zapobiega szerzeniu się chorób epidemiologicznych. 

Medycyna ludowa od wieków ceniła i stosowała właściwości lecznicze cebuli jako leku na nadciśnienie, w chorobach górnych dróg oddechowych, nieżytach oskrzeli, płuc, astmie, krztuścowi, w leczeniu chorób reumatycznych, jako środek moczopędny, w kamicy nerkowej, w chorobach jelit, w zaparciach, w leczeniu biegunek, na owrzodzenia, trudno gojące ropiejące rany, postrzały, czyraki, zmniejszania bólu i obrzęku po ukąszeniu owadów, na choroby pasożytnicze itp.

Cebula zawiera witaminy: A, B1, B2, B6, C, E, K, PP, cenne dla zdrowia minerały: potas, wapń, sód, żelazo, magnez, fosfor, mangan, cynk, fluor, jod, miedź, kobalt, cukry, białko, tłuszcze, błonnik, karoten, kwas foliowy i nikotynowy, saponiny, flawonoidy, glikozydy, olejki eteryczne, związki siarki, kwercetynę. Cebula jest niskokaloryczna 100g to tylko 35 kcal.

Cebula jest niezwykłym darem natury, kryjącym w sobie niezliczone właściwości zdrowotne. Długi jest indeks schorzeń, które leczy i wspomaga cebula: zwiększa odporność organizmu, zapobiega zakażeniom, zwalcza infekcje wirusowe, grypę, różnego rodzaju kaszel, działa wykrztuśnie, zapobiega zapaleniu płuc, oskrzeli i tchawicy, leczy zatoki, wspomaga pracę tarczycy, zapobiega katarom, wspomaga leczenie astmy, bronchitu, wzmacnia serce, obniża ciśnienie krwi, przeciwdziała miażdżycy, zapobiega odkładaniu cholesterolu w naczyniach krwionośnych, obniża poziom cholesterolu, redukuje poziom cukru w organizmie, wzmaga wydzielanie soków trawiennych, pobudza apetyt, zapobiega procesom starzenia organizmu, wspomaga leczenie reumatyzmu, artretyzmu, zapobiega arteriosklerozie, działa uspokajająco, zapobiega podrażnieniom nerwowym, wzmacnia wzrok, zapobiega kurzej ślepocie, wspomaga pracę wątroby i trzustki, działa moczopędnie, usuwa nadmiar wody z organizmu, leczy kamicę nerkową, zapobiega przerostowi prostaty, pobudza i wzmaga popęd płciowy, leczy nieżyt jelit, zwalcza zaparcia, leczy żylaki i hemoroidy, pomaga w biegunkach, przyśpiesza gojenie ran, oparzeń, odmrożeń, leczy odciski, brodawki, kurzajki, zmniejsza ból i obrzęki po ukąszeniu owadów, zwalcza pasożyty, leczy dolegliwości dermatologiczne, zajady, liszaje, korzystnie wpływa na cerę, wzmacnia włosy, paznokcie, zwalcza trądzik.

Ale to jeszcze nie wszystkie możliwości jakie możemy czerpać ze spożywania cebuli. Naukowcy dowodzą, że cebula jest warzywem chroniącym przed rakiem. Zjadanie jednej cebuli dziennie, pomaga zahamować rozwój guzów nowotworowych, zmniejsza ryzyko zachorowania na raka jamy ustnej, przełyku, piersi, macicy, prostaty, żołądka, odbytu. 

Kiedy świat obiegła wiadomość o rozprzestrzenianiu się świńskiej grypy powodowanej przez szczep wirusa A/H1N1, zaczęto nas straszyć, że rozprzestrzeni się tak jak znana ,,Hiszpanka ", która zebrała śmiertelne żniwo na całym świecie. Na zachodzie Ukrainy sytuacja została opanowana, właśnie dzięki CEBULI, której Mer Drohobycza postanowił wybudować pomnik za uratowanie kraju przed pandemią grypy w 2009 roku. Podobno w czasie , kiedy na świecie szalała Hiszpanka, pewien lekarz zawitał do domu, gdzie ku jego zdziwieniu wszyscy domownicy byli zdrowi, a zawdzięczali to porozkładanym przekrojonym cebulom, które gospodyni rozkładała w domu , a które zapewniły im zdrowie.

Cebula jest jedyną na świecie substancją rozpuszczającą zakrzepy krwi w żyłach. Nawet już te istniejące zakrzepy, gdy krew jest zagęszczona lipidami, niedotleniona, w zaawansowanej miażdżycy, dzięki częstemu spożywaniu cebuli ulegają rozpuszczeniu, rozrzedzając krew i przywracając drożność i prawidłowe napięcie żył.

Cebula ma ogromne znaczenie w żywieniu, lecznicze właściwości cebuli występują pod każdą postacią jej spożywania. Oczywiście najzdrowsza jest cebula zjadana na surowo, poszatkowana, dodana do surówki czy sałatki, skropiona olejem, ale również po ugotowaniu, pieczeniu, smażeniu, marynowaniu wciąż posiada czynne substancje zdrowotne i nie traci właściwości leczniczych. Cebula ugotowana w zupie, smażona na oleju, uduszona pod pokrywką na złoty kolor, nadal jest pełna zdrowotnych właściwości i nadal jest lekarstwem. Wyjątkiem jest tylko smażenie jej na smalcu bez przykrycia.

Jedynym felerem jest przykry zapach z ust po zjedzeniu surowej cebuli, ale i na to istnieją środki zaradcze. Wystarczy po prostu umyć zęby lub zjeść natkę pietruszki, jabłko, marchewkę, seler by pozbyć się nieciekawej woni. Nie grozi nam niemiły zapach jeśli zjemy cebule gotowaną, blanszowaną, smażoną czy pieczoną. 
Cebula ma ogromne znaczenie w żywieniu, można ją dodawać do sałatek, kanapek, do potraw gotowanych, pieczonych, duszonych. Również często spożywa się popularny szczypiorek. Szczególnie zimą powinniśmy wykorzystać cebulę, wspaniałe warzywo dla wzmocnienia i podtrzymania odporności organizmu.

Spożywanie cebuli zaleca się wszystkim bez wyjątku, kobietą i mężczyzną w każdym wieku, ma świetny wpływ na nasze zdrowie i urodę. Można powiedzieć że konserwuje nasz organizm, przed infekcjami, a jeśli już coś nas dopadnie to na krótko i szybko wracamy do zdrowia.

Już same obieranie cebuli ma dla naszego zdrowia zbawienny wpływ. Ulatniające się eteryczne olejki, wyciskające nam łzy z oczu, drażniące i piekielnie ostre to lotne związki siarki. Wzmacniają one nasz układ oddechowy i wywierają dobroczynny wpływ na błony śluzowe. Korzystnie wpływają na leczenie kataru, zatok, oskrzeli. Wszystkie szczepy gronkowców, zieleniejących i złocistych, odporne na antybiotyki nie są w stanie oprzeć się eterycznym olejkom cebuli przesyconych siarką.

Cebula jak donoszą informacje absorbuje wszystkie wirusy, z tego powodu nie należy przechowywać i zostawiać napoczętej cebuli. W związku że chłonie wszystko co się wokół niej unosi, nie nadaje się do ponownego spożycia , a wręcz może nam zaszkodzić.

Cebula ma również duże znaczenie kosmetyczne, cerę czyni alabastrową, wzmacnia kości, paznokcie, wzmacnia włosy, przyśpiesza ich wzrost, ogranicza ich przetłuszczanie i nadaje im sprężystości i blasku.

Cebulowa odżywka do włosów: zetrzeć jedną średniej wielkości cebulę, dodać kilka kropel soku z cytryny i jedno żółtko. Wszystkie składniki wymieszać, nałożyć na zwilżone włosy, delikatnie wmasowując w skórę głowy. Trzymać około godziny, po czym spłukać włosy ciepłą wodą i umyć szamponem.

Najzdrowszy syrop na kaszel: 4 duże drobno pokrojone cebule, 1 główka drobno pokrojonego czosnku, sok z 2 cytryn, wszystkie składniki wymieszać zalać miodem, tak aby przykrył wszystkie składniki. Odstawić w ciepłe miejsce na jeden dzień. Tak przygotowany syrop pić 1 - 2 razy dziennie, po stołowej łyżce w męczącym, uporczywym kaszlu, grypie, przeziębieniu. 

Wino wzmacniające odporność: zmiażdż pół kilo cebuli, dodaj 200 g miodu i butelkę białego lub czerwonego wytrawnego wina. Wymieszaj wszystkie składniki i odstaw na 5 dni w ciemne miejsce. Przecedź i pij 2 razy dziennie,       po 3 łyżki.

Inhalacje z soku z cebuli: utrzyj na tarce 1 lub 2 cebule, szybko przełóż do szklanki. Przygotuj ściereczkę, aby otoczyć brzeg szklanki, nos i usta. Wdychaj powietrze nosem, a wypuszczaj ustami lub odwrotnie.

Okłady na ukąszenia owadów: odkrój plasterek cebuli i przyłóż na bolące miejsce, to wszystko. W razie potrzeby przyłóż nowy.

Nalewka z cebuli: pół kilograma pokrojonej cebuli zalej litrem spirytusu, odstaw na tydzień w ciemne miejsce, po czym przecedź. Pij po kieliszku, pół na pół rozcieńczoną z wodą.

Cebula to tanie, niskokaloryczne, łatwostrawne warzywo, jest idealnym rozwiązaniem na szybkie pozbycie się wielu chorób. Zawiera witaminy niezbędne do dobrego samopoczucia, wiele wartości odżywczych, potrzebnych do prawidłowego funkcjonowania organizmu, wspomaga odchudzanie zmniejszając tkankę tłuszczową. Zawiera mnóstwo przeciwutleniaczy, wzmacniających odporność organizmu i gwarantujących mam zdrowie.